
TürbeBağdat
Abdülkadir Geylani Türbesi ve Dergâhı
Kādiriyye tarikatının kurucusu kabul edilen Abdülkādir-i Geylânî'nin (ö. 1166) Bağdat Rusâfe'deki kabri etrafında gelişen türbe, cami ve dergâh.
Dönem · 1299–1922
Anadolu, Balkanlar, Ortadoğu ve Kuzey Afrika'ya yayılan Osmanlı Devleti. Ziyaret360'ta bu döneme ait 181 mekân, 54 şehirde yer alıyor.

TürbeBağdat
Kādiriyye tarikatının kurucusu kabul edilen Abdülkādir-i Geylânî'nin (ö. 1166) Bağdat Rusâfe'deki kabri etrafında gelişen türbe, cami ve dergâh.

CamiKalkandelen
Kalkandelen'deki Alaca Cami, cepheleri boyalı nakışlarla kaplı, bugünkü görünümünü 19. yüzyılın ilk yarısında Abdurrahman Paşa'nın yenilemesiyle alan camidir.

CamiTravnik
Travnik'teki Alaca (Šarena, Süleymaniye) Camii, 1815-16'da Vezir Süleyman Paşa'nın yaptırdığı, alt katında bedesten bulunan ve süslemeleriyle tanınan camidir.

TürbeSâmerrâ
Sâmerrâ'da Ali el-Hâdî (ö. 868) ile oğlu Hasan el-Askerî'nin (ö. 874) kabirleri üzerindeki, 2006'da yıkılıp 2009'da yeniden inşa edilen altın kubbeli türbe.

Camiİstanbul
537'de Bizans'ın ana kilisesi olarak açılan, 1453'te camiye çevrilen, 1934–2020 arası müze olan ve bugün yeniden cami olarak kullanılan Ayasofya.

MakamŞanlıurfa
Şanlıurfa'da Hz. İbrahim'in ateşe atılışı rivayetiyle anılan, kutsal sayılan balıkları ve kıyısındaki cami ve medreseleriyle bilinen göl.

CamiSofya
Banyabaşı (Kadı Seyfullah Efendi) Camii, Sofya'da 1566-67 tarihli kabul edilen ve 1877-78 savaşından sonra ibadete açık kalan tek Osmanlı camisidir.

Tarihî ÇarşıSaraybosna
Başçarşı, 15. yüzyılda kurulan ve Gazi Hüsrev Bey vakıflarıyla gelişen Saraybosna'nın tarihî çarşısıdır; meydanındaki ahşap Sebil şehrin simgelerindendir.

Tekke ve DergâhBlagay
Blagay Tekkesi, Buna nehrinin kayalıklardan çıktığı kaynağın yanında en geç 1520'lerde kurulduğu kabul edilen, müsafirhane ve türbeden oluşan derviş tekkesidir.

CamiBursa
Yıldırım Bayezid'in yaptırdığı, 1399–1400'de tamamlanan; yirmi kubbesi, harimdeki şadırvanı ve hat levhalarıyla tanınan Bursa'nın ulu camisi.

Tarihî Kent DokusuCezayir
Cezayir Kasbahı, Osmanlı döneminde 16. yüzyıl sonunda yapılan surlarla sınırlanan eski şehir; evleri, camileri, sarayları ve hamamlarıyla 1992'den beri UNESCO listesinde.

CamiFilibe
Filibe'deki Cuma (Hüdâvendigâr) Camii, şehrin çarşı ortasındaki ulucamisidir; bânisinin I. Murad mı II. Murad mı olduğu tartışmalı erken Osmanlı yapısıdır.

CamiŞam
Emevî Halifesi I. Velîd'in 705–714'te Şam'da yaptırdığı, mozaikleri ve Hz. Yahyâ'ya nisbet edilen türbesiyle bilinen, İslam'ın ilk anıtsal camisi.

TürbeBursa
Bursa'nın doğusunda, Buharalı sûfî Emîr Sultan'ın (ö. 1429) türbesi ile III. Selim'in 1804–1805'te barok üslupta yeniden yaptırdığı camiden oluşan külliye.

TürbeSöğüt
Osman Bey'in babası Ertuğrul Gazi'nin Söğüt'teki türbesi; aslı Orhan Gazi dönemine uzanan yapı 1886-1887'de II. Abdülhamid döneminde onarıldı.

CamiTiran
Et'hem Bey Camii, Tiran'ın Skanderbeg Meydanı'nda Molla Bey'in 1793'te başlattığı, oğlu Et'hem Bey'in 1822-23'te tamamladığı duvar resimleriyle süslü camidir.

Camiİstanbul
Sahabi Ebû Eyyûb el-Ensârî'nin kabri yanında Fatih'in 1458'de yaptırdığı, bugünkü binası 1800'de yenilenen Eyüp'teki cami ve türbe.

CamiKahire
Cevher es-Sıkıllî'nin 970–972'de Kahire'nin cuma camii olarak yaptırdığı, bin yılı aşkın süredir ilim merkezi olan ve Ezher kurumlarına adını veren cami.

Camiİstanbul
Fatih Sultan Mehmed'in 1463–1470'te Havariyun Kilisesi'nin yerinde yaptırdığı, 1766 depreminden sonra yeniden inşa edilen cami ve Fatih'in türbesi.

CamiPriştine
Priştine'deki Fatih (Kral) Camii, Fatih Sultan Mehmed'in 1455'te şehri aldıktan sonra kendi adıyla yaptırdığı tek kubbeli anıtsal camidir.

CamiSaraybosna
Saraybosna Başçarşı'daki Gazi Hüsrev Bey Camii, 1530-31'de yapılan ve avlusunda bânisinin türbesi bulunan Bosna-Hersek'in en önemli Osmanlı camisidir.

MedreseSaraybosna
Gazi Hüsrev Bey Medresesi, annesi Selçuk Hatun adına 1537-38'de caminin karşısına yapılan ve kurşun örtüsünden ötürü Kurşumliya diye anılan medresedir.

CamiPeç
Gazi Kasım Paşa Camii, Peç'in ana meydanında Kanûnî döneminde yapılan, Macaristan'daki en büyük Osmanlı yapısıdır; bugün Katolik kilisesi olarak kullanılır.

TürbeBudapeşte
Gül Baba Türbesi, Budapeşte'nin Gül Tepesi semtinde 1543–1548'de yapılan sekizgen Osmanlı türbesidir; 2018'de restorasyon ve yeni müzesiyle yeniden açıldı.

CamiAntakya
Antakya'da Yâsîn suresindeki kıssayla ilişkilendirilen Habîb-i Neccâr'ın adını taşıyan, 2023 depreminden sonra yeniden inşa edilen tarihî cami.

CamiPočitelj
Hacı Alija Camii, Počitelj'de 1562-63'te Mûsâ oğlu Hacı Ali'nin yaptırdığı kurşun kubbeli camidir; 1990'larda minaresi yıkıldı, 2003'te restore edildi.

TürbeAnkara
Bayramiyye'nin kurucusu Hacı Bayram-ı Velî'nin (ö. 1430) Ankara'daki türbesi ve Augustus Tapınağı'na bitişik, 1427-1428'de yapılan tekke camisi.

TürbeHacıbektaş
Bektaşîliğin 'pîr evi' kabul edilen, Hacı Bektâş-ı Velî'nin türbesi çevresinde 13.–20. yüzyıllarda gelişen külliye; 1964'ten beri müze.

CamiHumus
Humus'ta, sahabi kumandan Hâlid b. Velîd'e atfedilen türbenin bulunduğu, II. Abdülhamid döneminde Osmanlı üslubuyla yeniden inşa edilen cami.

CamiŞanlıurfa
Balıklıgöl'ün güney kıyısında, Hz. İbrahim'in ateşten düştüğü yere inanılan makamı barındıran, 1211-12 tarihli kitabesiyle bilinen cami.
Tekke ve DergâhBerat
Berat'taki Halvetî Tekkesi, 1781-82'de Ahmed Kurt Paşa'nın yaptırdığı, freskleri ve altın varaklı ahşap tavanıyla tanınan, Kral Camii'nin doğusundaki tekkedir.

Tekke ve DergâhKalkandelen
Harabati Baba Tekkesi, Kalkandelen'de Sersem Ali Baba'nın makam-türbesi çevresinde gelişen, semahane, mescit ve konuk evleriyle büyük bir Bektaşî külliyesidir.

MakamŞanlıurfa
Şanlıurfa Eyyübiye'de, Hz. Eyyûb'un hastalık yıllarını geçirdiğine inanılan mağara ve şifa suyu kuyusunun bulunduğu makam ve cami.

CamiDiyarbakır
Diyarbakır İçkale'de 12. yüzyıl ortasına tarihlenen cami; türbesinde Âmid fethinde şehit düştüğü rivayet edilen 27 sahabinin kabri anılır.

TürbeNecef
Necef'te Hz. Ali'nin kabri olarak kabul edilen yerde gelişen, bugünkü hâlini Safevî döneminde alan ve kubbesi 1743'te altınla kaplanan türbe ve külliye.

TürbeKerbelâ
Hz. Hüseyin'in 680'deki Kerbelâ Vak'asında şehit edildiği yerde, kabri üzerinde yükselen ve yüzyıllar boyunca defalarca yeniden yapılan altın kubbeli türbe.

CamiBağdat
Hanefî mezhebinin kurucusu Ebû Hanîfe'nin Bağdat A'zamiyye'deki kabri üzerinde, ilk türbesi 1067'de yapılan ve Kanûnî'nin 1534'te yeniden yaptırdığı külliye.

TürbeSiirt
Tillo'da İsmail Fakirullah ve Erzurumlu İbrahim Hakkı'nın kabirlerinin bulunduğu, ekinokslarda güneş ışığının sandukaya ulaştığı 18. yüzyıl türbesi.

Camiİznik
İznik'in merkezinde, 787'deki VII. Ekümenik Konsil'in toplandığı Bizans kilisesinin 1331'de Orhan Gazi tarafından camiye çevrilmesiyle oluşan cami.

Kutsal AlanMekke
Kâbe, Mescid-i Haram'ın ortasındaki, Müslümanların namazda yöneldiği küp biçimli mabettir; Kur'an'a göre temellerini Hz. İbrâhim ve Hz. İsmâil yükseltti.

Kale ve SurKahire
Selâhaddîn-i Eyyûbî'nin 1176'da Mukattam tepesinde başlattığı, altı asır Mısır hükümdarlarının merkezi olan ve Mehmed Ali Paşa Camii'ni barındıran kale.

CamiMostar
Karađoz (Karagöz) Bey Camii, Mostar'da 1558'de Rüstem Paşa'nın kardeşi Hacı Mehmed Bey'in yaptırdığı, medrese ve şadırvanlı avlusuyla külliye camisidir.

TürbeBağdat
Bağdat'ın Kâzımiyye semtinde, Mûsâ el-Kâzım ile torunu Muhammed et-Takī'nin kabirleri üzerinde yükselen, altın kaplı kubbeleriyle tanınan türbe.

CamiCezayir
Keçiova Camii, Cezayir Kasbahı'nda Osmanlı döneminde genişletilen, 1832–1962 arasında katedral olarak kullanılan ve 2018'de TİKA restorasyonuyla yeniden açılan cami.

CamiMedine
Kıbleteyn Mescidi, Medine'de namaz sırasında kıblenin Kudüs'ten Kâbe'ye çevrildiği yer olarak bilinen, “iki kıbleli mescit” adıyla anılan camidir.

MescitKudüs
Emevî Halifesi Abdülmelik'in 691'de tamamlattığı, Sahre denilen kutsal kayayı örten sekizgen yapı; İslam mimarisinin ayakta kalan en eski anıtlarından.

CamiMardin
Mardin'in en eski camisi; 1176 tarihli minare kitabesi, yivli kubbesi ve Sakal-ı Şerif'iyle bilinen, şehrin simgesi Artuklu yapısı.

CamiKahire
Kahire Kalesi'nde 1830'da başlanan, İstanbul'dan gelen ustaların klasik Osmanlı planında yaptığı ve Mehmed Ali Paşa'nın kabrini barındıran cami.

Kutsal AlanKudüs
Kudüs'te Kubbetü's-Sahra ve Kıble Mescidi'ni içine alan, Kur'an'da İsrâ hadisesiyle anılan ve Müslümanların ilk kıblesi olan surlu kutsal alan.

CamiMekke
Mescid-i Haram, Mekke'de Kâbe'yi çevreleyen, tavaf ve sa'y alanlarını içine alan, hac ve umrenin merkezindeki camidir; tarih boyunca defalarca genişletildi.

CamiMedine
Mescid-i Nebevi, Hz. Muhammed'in 622'de Medine'de inşa ettiği, Ravza'nın ve kabrinin bulunduğu, fazilette Mescid-i Haram'dan sonra gelen camidir.

TürbeKonya
Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî'nin 1274'te yapılan türbesini ve Mevlevî dergâhını barındıran, 1927'den beri müze olarak ziyarete açık Konya külliyesi.

CamiŞanlıurfa
Balıklıgöl yakınında, Hz. İbrahim'in doğduğuna inanılan mağaranın yanında 1523'te yapılan cami ve çevresindeki Dergâh alanı.

KöprüMostar
Mostar Köprüsü (Stari Most), Neretva üzerinde 1557–1566'da yapılan tek kemerli Osmanlı köprüsüdür; 1993'te yıkıldı, 2004'te aslına uygun yeniden açıldı.

TürbeŞam
Sâlihiye semtinde, 1240'ta vefat eden sûfî Muhyiddîn İbnü'l-Arabî'nin kabri üzerine Yavuz Sultan Selim'in yaptırdığı türbe, cami ve tekke.

Tarihî Kent DokusuKahire
Fâtımî Kahire'sinin Bâbülfütûh ile Bâbüzzüveyle arasında uzanan ana caddesi; 10. ile 19. yüzyıl arasından kalma yirmi dokuz anıt eser boyunca sıralanır.

KülliyeManisa
III. Murad'ın 1583'te başlattığı, planını Mimar Sinan'ın yaptığı Manisa külliyesinin camisi; medresesi bugün Manisa Arkeoloji ve Etnografya Müzesi.

KülliyeBursa
II. Murad'ın 1425–1426'da yaptırdığı, Bursa'da sultanlarca kurulan son külliye; üstü açık II. Murad Türbesi ile Cem ve Mustafa türbelerini barındırır.

CamiÜsküp
Mustafa Paşa Camii, Üsküp'te Eski Çarşı'ya hâkim tepede 1492'de yapılan, 16,3 m çaplı kubbesi ve 47 m minaresiyle şehrin anıtsal tek kubbeli Osmanlı camisidir.

CamiMusul
Musul'da Dicle'nin doğu yakasında, geleneksel olarak Hz. Yûnus'un kabri kabul edilen türbeyi barındıran cami; 2014'te yıkıldı, yeniden inşa edildi.
Şehirler






















































Bilgilerin dayanağını nasıl belirlediğimizi kaynak politikamızda okuyabilirsiniz.