Eyüp Sultan Camii nedir?
Eyüp Sultan Camii, İstanbul'un Eyüpsultan ilçesinde, sahabi Ebû Eyyûb el-Ensârî'nin kabri yanında Fatih Sultan Mehmed tarafından fetihten hemen sonra yaptırılan ve 1458'de tamamlanan camidir. Bugünkü cami, harap olan ilk yapının yerine III. Selim döneminde 1798–1800 yılları arasında yeniden inşa edildi. Avluya hâcet penceresiyle açılan türbe, İstanbul'un en çok ziyaret edilen manevi mekânlarındandır.
Neden önemli?
Ebû Eyyûb el-Ensârî, Hz. Peygamber'i Medine'ye hicretinde yedi ay evinde misafir ettiği için "Mihmandâr-ı Nebî" unvanıyla anılır. Müslümanların İstanbul kuşatması sırasında vefat ettiği ve vasiyeti üzerine surlara yakın bir yere defnedildiği kaynaklarda yer alır; bu nedenle türbesi Türkiye'de sahabeyle ilişkilendirilen en önemli ziyaretgâh kabul edilir.
Fetihten hemen sonra kurulan külliye cami, medrese, imaret, hamam ve türbeden oluşuyordu; Eyüp semti bu külliyenin çevresinde gelişti. Osmanlı padişahlarının tahta çıkışlarında yapılan kılıç kuşanma törenleri Ebû Eyyûb'un türbesi önünde gerçekleştirilirdi.
Tarihi
669 civarı (h. 49)
Ebû Eyyûb el-Ensârî, Müslümanların İstanbul kuşatması sırasında hastalanarak vefat etti ve vasiyeti üzerine surlara yakın bir yere defnedildi.
13. yüzyıl başı
Seyyah Ali b. Ebû Bekir el-Herevî (ö. 1215), Ebû Eyyûb'un kabrini ziyaret ettiğini kaydetti.
1453 sonrası
Osmanlı kaynaklarına göre kabrin yeri fetihten sonra Akşemseddin tarafından belirlendi; türbe camiden önce inşa edildi.
1458
Cami ile medrese, imaret ve hamamdan oluşan külliye tamamlandı (h. 863).
1613–1614
I. Ahmed türbe ile avlu arasındaki tunç hâcet penceresini ve önündeki sebili yaptırdı.
1766
Büyük İstanbul depremi camiye ağır hasar verdi.
1798–1800
Onarılamayacak durumdaki cami III. Selim döneminde temele kadar yıkılarak yeniden yapıldı ve 25 Ekim 1800'de ibadete açıldı; eski yapıdan yalnız minareler kaldı.
1819–1820
II. Mahmud döneminde türbe kapsamlı biçimde onarıldı.
İslami önemi
Ebû Eyyûb el-Ensârî, İkinci Akabe Biatı'na katılan ve Bedir başta olmak üzere Hz. Peygamber'in bütün gazvelerinde bulunan ensardandır; kendisinden yaklaşık 150 hadis rivayet edilmiştir.
Türbenin giriş duvarındaki bir hücrede Hz. Peygamber'e ait olduğu kabul edilen ayak izleri (kadem-i şerif) korunur; bu aidiyet geleneğe dayanır.
Bilgilerin dayanağı
Hassas bilgileri dayanak seviyeleriyle ayrı gösteriyoruz. Seviyeler nasıl belirleniyor?
- Tarihî kaynaklarla doğrulanmış
Ebû Eyyûb el-Ensârî 669 civarında İstanbul kuşatması sırasında vefat etmiş ve surlara yakın bir yere defnedilmiştir.[2]
Vefat yılı için 670, 672 ve 675 tarihleri de ileri sürülür.
- Geleneksel kabul
Kabrin yeri 1453'teki fetihten sonra Akşemseddin tarafından keşf (manevi sezgi) yoluyla belirlenmiştir.[1,2]
Bu anlatı Osmanlı tarih kaynaklarında geniş yer tutar. Herevî gibi seyyahların kayıtları kabrin Bizans döneminde de bilindiğini gösterir; TDV İslâm Ansiklopedisi, fetih sırasında sur dışındaki çok sayıda kutsal mekân arasında yerinin kesin olarak bilinmiyor olabileceğini belirtir.
- Geleneksel kabul
Türbede korunan ayak izleri Hz. Peygamber'e aittir.[1]
TDV İslâm Ansiklopedisi bu izleri "Hz. Peygamber'e ait olduğu kabul edilen" ifadesiyle anar.
Ziyaret ederken
Pratik bilgiler
- Türbe cuma günleri, kandil gecelerinde ve bayramlarda çok kalabalık olur; daha sakin bir ziyaret için hafta içi sabah saatlerini tercih edin.
- Türbe ile avlu arasındaki çinili duvar, I. Ahmed'in yaptırdığı hâcet penceresi ve sebil avludan görülebilir.
Ziyaret adabı
- Omuzları ve dizleri örten kıyafet giyilmesi, kadınların başlarını örtmesi beklenir.
- Camiye ayakkabılar çıkarılarak girilir; ayakkabılar girişteki raflara veya poşete konur.
- Namaz vakitlerinde ve cuma namazı sırasında turistik ziyaret yapılmaz; ziyaretinizi vakit aralarına göre planlayın.
- İbadet edenlerin önünden geçmeyin, yüksek sesle konuşmayın ve flaşlı fotoğraf çekmeyin.
- Türbede sessiz olunur; kabir ziyaretinde dua ve Kur'an okumakla yetinilir.
- Türbeye ayakkabılar çıkarılarak girilir.
Konum ve yakındaki yerler
41.04795, 28.93379 · OpenStreetMap'te aç
Yakındaki ziyaret noktaları
Türbeİstanbul1,2 km
Ebu Şeybe el-Hudri Türbesi
Ayvansaray'da Toklu İbrahim Dede Kabristanı'nda, Arapların İstanbul kuşatmasında şehit düştüğü kabul edilen sahabi Ebû Şeybe el-Hudrî'ye atfedilen türbe.
Camiİstanbul2,1 km
Edirnekapı Mihrimah Sultan Camii
Sur içinin en yüksek yeri Edirnekapı'da, kara surlarının dibinde Mimar Sinan'ın Mihrimah Sultan için yaptığı ve 1566'da tamamlanan cami.
Camiİstanbul3,0 km
Hırka-i Şerif Camii
Fatih'te, Hz. Peygamber'in Üveys el-Karanî'ye vasiyet ettiği rivayet edilen hırkayı korumak için Sultan Abdülmecid'in 1847–1851'de yaptırdığı cami.
Camiİstanbul3,4 km
Fatih Camii
Fatih Sultan Mehmed'in 1463–1470'te Havariyun Kilisesi'nin yerinde yaptırdığı, 1766 depreminden sonra yeniden inşa edilen cami ve Fatih'in türbesi.
Camiİstanbul4,1 km
Arap Camii
Galata'da Dominikenlerin 14. yüzyılda yaptığı kilisenin 1475 civarında camiye çevrilmesiyle oluşan, adını Endülüslü Müslümanlardan alan cami.
Tekke ve Dergâhİstanbul4,1 km
Galata Mevlevihanesi
Beyoğlu'nda İskender Paşa'nın 1491'de kurduğu, İstanbul'un en eski mevlevîhânesi; semahanesi ve türbeleriyle bugün müze olarak ziyaret edilir.
Mesafeler kuş uçuşudur; yürüme mesafesi daha uzun olabilir.
Bu mekânın yer aldığı rotalar
- 1 gün
İstanbul
1 Günde İstanbul'un Manevi Noktaları
Eyüp Sultan'dan Fatih ve Süleymaniye'ye, oradan Topkapı'daki Kutsal Emanetler, Ayasofya ve Sultanahmet'e uzanan tek günlük İstanbul rotası.
- Durak
- 6
- Mesafe
- ~7,5 km
- Ulaşım
- Otobüs veya taksi + yürüyüş + tramvay
- Yarım gün
İstanbul
Fatih'ten Eyüp'e Haliç Rotası
Fatih Camii ve Hırka-i Şerif'ten Edirnekapı Mihrimah'a, Ayvansaray'daki sahabe türbesinden Eyüp Sultan'a Haliç yamaçlarında yarım günlük rota.
- Durak
- 5
- Mesafe
- ~4,0 km
- Ulaşım
- Yürüyüş + otobüs veya taksi
Sık sorulan sorular
Eyüp Sultan kimdir?
Eyüp Sultan, Medineli sahabi Ebû Eyyûb el-Ensârî'dir (Hâlid b. Zeyd). Hicrette Hz. Peygamber'i evinde misafir etmiş, Müslümanların İstanbul kuşatmasına katılmış ve kuşatma sırasında vefat etmiştir.
Eyüp Sultan'ın kabrinin yeri nasıl belirlendi?
Osmanlı kaynaklarına göre kabrin yeri fetihten sonra Akşemseddin tarafından belirlenmiştir. Bu anlatı geleneğe dayanır; daha önceki seyyah kayıtları kabrin Bizans döneminde de bilindiğini gösterir.
Kaynaklar ve Referanslar
- 1Eyüp Sultan Külliyesi — TDV İslâm Ansiklopedisi
TDV İslâm Araştırmaları Merkezi · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026
- 2Ebû Eyyûb el-Ensârî — TDV İslâm Ansiklopedisi
TDV İslâm Araştırmaları Merkezi · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026
- 3Eyüp Sultan Camii — Türkiye Kültür Portalı
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı · Resmî kurum · Türkçe · kulturportali.gov.tr · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
Bilgiler son olarak 24 Eylül 2026 tarihinde kontrol edildi.
Fotoğraf: Kurmanbek · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
İstanbul'da keşfetmeye devam edin
Camiİstanbul
Ayasofya-i Kebir Camii
537'de Bizans'ın ana kilisesi olarak açılan, 1453'te camiye çevrilen, 1934–2020 arası müze olan ve bugün yeniden cami olarak kullanılan Ayasofya.
Camiİstanbul
Sultanahmet Camii
I. Ahmed'in 1609–1617'de Sedefkâr Mehmed Ağa'ya yaptırdığı, altı minaresi ve İznik çinileriyle tanınan, Mavi Cami olarak da bilinen selatin camisi.
Camiİstanbul
Süleymaniye Camii
Kanûnî Sultan Süleyman adına Mimar Sinan'ın 1550–1557'de inşa ettiği; medreseler, darüşşifa ve türbelerle çevrili, Haliç'e bakan külliye.
Müzeİstanbul
Topkapı Sarayı Kutsal Emanetler Dairesi
Topkapı Sarayı'nın üçüncü avlusunda, Hırka-i Saâdet başta olmak üzere Hz. Peygamber'e ve İslam büyüklerine atfedilen emanetlerin korunduğu Has Oda.