Mevlana Müzesi nedir?
Mevlana Müzesi, Konya'nın merkezinde Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî'nin (ö. 1273) türbesi etrafında gelişen Mevlevî dergâhıdır. Türbe 1274'te yaptırıldı; semâhâne, mescit, derviş hücreleri ve matbah sonraki yüzyıllarda eklendi. Tekkelerin 1925'te kapatılmasının ardından dergâh müzeye dönüştürüldü ve 1927'de ziyarete açıldı.
Neden önemli?
Külliyenin çekirdeği, dışarıdan yeşil çinili yüksek külahıyla tanınan Kubbe-i Hadrâ'dır. Altında Mevlânâ ile oğlu Sultan Veled'in 1565'te Kanûnî Sultan Süleyman döneminde yapılan mermer sandukaları, yanında ise babası Bahâeddin Veled'in, aslen Mevlânâ'nın kabri üzerinde bulunan Selçuklu dönemi ceviz sandukası yer alır. Türbenin doğu ve batısındaki Kıbâbü'l-aktâb bölümünde Mevlânâ soyundan altmış beş kişiye ait sandukalar bulunur.
Dergâh, Mevlevîliğin 'pîr evi' olarak yüzyıllar boyunca tarikatın merkezi oldu. Bugün semâhâne ve mescitte Mesnevî ve Dîvân-ı Kebîr nüshaları, müzik aletleri, hat levhaları, halılar ve madeni eserler sergilenir; matbah-ı şerif ise 1001 günlük çilenin yapıldığı mutfak olarak özgün düzeniyle gösterilir. Müzenin kütüphanesi Selçuklu döneminden itibaren yazılmış yazma eserleriyle ayrı bir öneme sahiptir.
Tarihi
1231
Mevlânâ'nın babası Bahâeddin Veled vefat etti ve sultan bahçesiyken kendisine bağışlanan bu alana defnedildi.
17 Aralık 1273
Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî Konya'da vefat etti ve babasının yanına defnedildi.
1274
Muînüddin Süleyman Pervâne, eşi Gürcü Hatun ve Alemüddin Kayser'in desteğiyle mimar Bedreddîn-i Tebrîzî'ye türbe yaptırıldı.
14. yüzyıl sonu
Karamanoğlu Alâeddin Bey döneminde (1361–1398) türbe yükseltilerek on altı dilimli gövdesi ve konik külahıyla bugünkü biçimini aldı.
16. yüzyıl
Semâhâne ve mescit Kanûnî Sultan Süleyman döneminde inşa edildi; 1565'te Mevlânâ ile Sultan Veled için mermer sandukalar yapıldı.
1584
III. Murad döneminde derviş hücreleri yenilendi; bu onarımın kitabesi bugün müzede sergilenir.
1925–1927
Tekke ve zaviyelerin kapatılmasının ardından dergâhın müzeye dönüştürülmesine 1926'da karar verildi; müze 2 Mart 1927'de 'Konya Âsâr-ı Atîka Müzesi' adıyla açıldı.
1954
Arkeolojik eserler başka binaya taşındı ve yeniden düzenlenen dergâh 'Mevlânâ Müzesi' adını aldı.
İslami önemi
Mevlevî geleneğinde Mevlânâ'nın türbesi, tarikatın 'pîr makamı' olarak en önemli ziyaret yeridir. Geleneğe göre Konya'ya gelen Mevlevîler önce Mevlânâ ile Şems'in karşılaştığı yeri ve Şems-i Tebrîzî Türbesi'ni, ardından Mevlânâ'yı ziyaret ederdi.
Mevlânâ'nın vefat günü, ölümün 'sevgiliye kavuşma' olarak görülmesi nedeniyle 'şeb-i arûs' (düğün gecesi) diye anılır; yıl dönümlerinde anma törenleri düzenlenir.
Bilgilerin dayanağı
Hassas bilgileri dayanak seviyeleriyle ayrı gösteriyoruz. Seviyeler nasıl belirleniyor?
- Tarihî kaynaklarla doğrulanmış
Mevlânâ, 17 Aralık 1273'te Konya'da vefat etmiş ve babası Bahâeddin Veled'in yanına defnedilmiştir; türbe 1274'te yapılmıştır.[1,3]
- Geleneksel kabul
Müzedeki mescit bölümünde Hz. Peygamber'e ait olduğuna inanılan bir sakal-ı şerif sergilenir.[2]
TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre sakal-ı şerif, dönemin müze müdürü Mehmet Önder tarafından Alâeddin Camii'nden getirilmiştir. Bu tür emanetlerin aidiyeti geleneğe dayanır.
Ziyaret ederken
Pratik bilgiler
- Müze; türbe bölümü (Tilâvet Odası, Dâhil-i Uşşâk, Kubbe-i Hadrâ), semâhâne-mescit, matbah ve derviş hücrelerinden oluşur; hepsini görmek için en az bir saat ayırın.
- Hemen batısındaki Selimiye Camii ve birkaç yüz metre ötedeki Şems-i Tebrîzî Türbesi aynı yürüyüşe eklenebilir.
- Aralık ayındaki şeb-i arûs anmaları döneminde şehirde ziyaretçi yoğunluğu artar.
Ziyaret adabı
- Türbe bölümünde sessiz olunması ve dua eden ziyaretçilere saygı gösterilmesi beklenir.
- Görevlilerin fotoğraf ve geçiş düzenine ilişkin uyarılarına uyun.
Galeri
Konum ve yakındaki yerler
37.87056, 32.50472 · OpenStreetMap'te aç
Yakındaki ziyaret noktaları
CamiKonya50 m
Selimiye Camii
Mevlânâ Külliyesi'nin hemen batısında, II. Selim'in Konya valiliğinde başlayıp padişahlığında tamamlanan, klasik Osmanlı üslubundaki cami.
CamiKonya350 m
Aziziye Camii
Konya çarşısında, 1867'de yanan Yüksek Cami'nin yerine Sultan Abdülaziz ve Pertevniyal Vâlide Sultan'ın desteğiyle 1872'den itibaren yapılan cami.
MakamKonya700 m
Şems-i Tebrîzî Camii ve Türbesi
Mevlevî geleneğinde 'Makām-ı Şems' olarak ziyaret edilen Konya'daki türbe-mescit; Şems-i Tebrîzî'nin gerçek kabrinin yeri kaynaklarda tartışmalıdır.
MedreseKonya950 m
Sırçalı Medrese
Bedreddin Muslih'in 1242'de fıkıh öğretimi için yaptırdığı, eyvanındaki çinilerle adını alan, Konya'nın açık avlulu iki katlı Selçuklu medresesi.
KülliyeKonya1000 m
Sahib Ata Külliyesi
Selçuklu veziri Sâhib Ata Fahreddin Ali'nin 1258'de başlattığı cami, türbe, hankah ve hamamdan oluşan külliye; hankahı Vakıf Müzesi olarak açık.
CamiKonya1,1 km
Alâeddin Camii
Alâeddin Tepesi'nde, 1155 tarihli ahşap minberi ve Selçuklu sultanlarının türbesiyle Konya'nın ulu camii; 1220'de I. Alâeddin Keykubad döneminde tamamlandı.
Mesafeler kuş uçuşudur; yürüme mesafesi daha uzun olabilir.
Bu mekânın yer aldığı rotalar
- 1 gün
Konya
Konya Selçuklu ve Mevlânâ Rotası (1 Gün)
Sadreddin Konevî'den Mevlana Müzesi'ne: Konya'nın Selçuklu medreseleri, türbeleri ve camilerini bir günde yürüyerek gezin.
- Durak
- 9
- Mesafe
- ~3,4 km
- Ulaşım
- Yürüyüş (isteğe bağlı tramvay)
Kaynaklar ve Referanslar
- 1Mevlânâ Külliyesi – TDV İslâm Ansiklopedisi
TDV İslâm Araştırmaları Merkezi · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026
- 2Mevlânâ Müzesi – TDV İslâm Ansiklopedisi
TDV İslâm Araştırmaları Merkezi · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026
- 3Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî – TDV İslâm Ansiklopedisi
TDV İslâm Araştırmaları Merkezi · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026
- 4Mevlana Müzesi
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı – Müze Kart (muze.gov.tr) · Resmî kurum · Türkçe · muze.gov.tr · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
- 5Discover Konya Travel and Culture
GoTürkiye (T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı) · Resmî turizm kurumu · İngilizce · goturkiye.com · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
Bilgiler son olarak 24 Eylül 2026 tarihinde kontrol edildi.
Fotoğraf: User:دانقولا · CC0 · Wikimedia Commons
Konya'da keşfetmeye devam edin
MedreseKonya
İnce Minareli Medrese
Vezir Sâhib Ata Fahreddin Ali'nin 1265'ten önce yaptırdığı, Kölük b. Abdullah imzalı taç kapısıyla bilinen medrese; bugün Taş ve Ahşap Eserleri Müzesi.
MedreseKonya
Karatay Medresesi
Emir Celâleddin Karatay'ın 1251'de yaptırdığı, çini kaplı kubbesiyle tanınan Selçuklu medresesi; 1955'ten beri Çini Eserler Müzesi olarak kullanılır.
TürbeKonya
Sadreddin Konevî Camii ve Türbesi
İbnü'l-Arabî'nin öğrencisi Sadreddin Konevî'nin (ö. 1274) Konya'daki kabri ile 1274'te yapılan, Selçuklu çini mihrabını koruyan camisi.