Şanlıurfa Ulu Camii nedir?
Şanlıurfa Ulu Camii, şehir merkezinde Divanyolu Caddesi üzerinde yer alan, Zengîler tarafından 1170–1175 yıllarında yaptırıldığı tahmin edilen camidir. Kaynaklarda Kızıl Kilise olarak geçen bir kilisenin yerine inşa edilmiştir; kiliseye ait duvar, sütun ve çan kulesinin bir kısmı günümüze ulaşmıştır. Çan kulesi Cumhuriyet döneminde saat eklenerek şehrin saat kulesine dönüştürülmüştür.
Neden önemli?
Caminin avluya on dört sivri kemerle açılan, çapraz tonozlu son cemaat yeri, Kültür ve Turizm Bakanlığı'na göre Anadolu'da bu biçimin ilk örneğidir. Yapı, Urfa'nın Haçlı Kontluğu'ndan (1098–1144) sonraki İslami yeniden yapılanma döneminin başlıca eseridir.
Tarihi
1170–1175
Zengîler döneminde, Kızıl Kilise'nin yerinde inşa edildiği tahmin edilir.
1684, 1779–1780, 1870
Osmanlı döneminde onarımlar geçirdi.
Cumhuriyet dönemi
Eski çan kulesine saat eklendi.
2010–2011
Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından restore edildi.
Bilgilerin dayanağı
Hassas bilgileri dayanak seviyeleriyle ayrı gösteriyoruz. Seviyeler nasıl belirleniyor?
- Rivayet
Harim içindeki kuyuya Hz. İsa'nın Kral Abgar'a gönderdiği mendilin atıldığı ve suyun şifalı olduğu[1]
Urfa'nın Hristiyan geleneğindeki Abgar ve mendil anlatısına dayanan yerel bir rivayettir.
Ziyaret ederken
Ziyaret adabı
- Omuz ve dizleri örten kıyafet; kadın ziyaretçiler için başörtüsü.
Konum ve yakındaki yerler
37.15135, 38.79013 · OpenStreetMap'te aç
Yakındaki ziyaret noktaları
Kervansaray ve HanŞanlıurfa300 m
Gümrük Hanı
Şanlıurfa'nın hanlar bölgesinde, 1563'te Urfa sancakbeyi Behram Paşa'nın yaptırdığı iki katlı Osmanlı hanı; avlusu çay bahçesidir.
MağaraŞanlıurfa600 m
Hz. İbrahim Mağarası
Mevlid-i Halil Camii'nin avlusundaki, yerel gelenekte Hz. İbrahim'in doğduğu ve çocukluğunu geçirdiği kabul edilen mağara.
CamiŞanlıurfa600 m
Rızvaniye Camii
Balıklıgöl'ün kuzey kıyısında Rakka valisi Rıdvan Ahmed Paşa'nın yaptırdığı, üç kubbeli ve çivisiz ahşap kapısıyla bilinen Osmanlı camisi.
CamiŞanlıurfa600 m
Mevlid-i Halil Camii
Balıklıgöl yakınında, Hz. İbrahim'in doğduğuna inanılan mağaranın yanında 1523'te yapılan cami ve çevresindeki Dergâh alanı.
MakamŞanlıurfa650 m
Balıklıgöl
Şanlıurfa'da Hz. İbrahim'in ateşe atılışı rivayetiyle anılan, kutsal sayılan balıkları ve kıyısındaki cami ve medreseleriyle bilinen göl.
CamiŞanlıurfa700 m
Halilürrahman Camii
Balıklıgöl'ün güney kıyısında, Hz. İbrahim'in ateşten düştüğü yere inanılan makamı barındıran, 1211-12 tarihli kitabesiyle bilinen cami.
Mesafeler kuş uçuşudur; yürüme mesafesi daha uzun olabilir.
Bu mekânın yer aldığı rotalar
- 1 gün
Şanlıurfa
Şanlıurfa Peygamberler Rotası (1 Gün)
Hz. Eyyüb Makamı'ndan Balıklıgöl'e, Mevlid-i Halil'den Ulu Cami'ye: Şanlıurfa'da peygamber geleneğiyle anılan yerleri bir günde gezen rota.
- Durak
- 10
- Mesafe
- ~3,4 km
- Ulaşım
- Taksi + yürüyüş
Kaynaklar ve Referanslar
- 1Ulu Camii (Şanlıurfa)
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı – Türkiye Kültür Portalı · Resmî kurum · Türkçe · kulturportali.gov.tr · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
- 2Kültür Turizmi
T.C. Şanlıurfa Valiliği · Resmî kurum · Türkçe · sanliurfa.gov.tr · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
- 3Top Things to See in Şanlıurfa
Go Türkiye (Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı) · Resmî turizm kurumu · İngilizce · goturkiye.com · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
Bilgiler son olarak 24 Eylül 2026 tarihinde kontrol edildi.
Fotoğraf: Dosseman · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Şanlıurfa'da keşfetmeye devam edin
MakamŞanlıurfa
Hz. Eyyüb Peygamber Makamı
Şanlıurfa Eyyübiye'de, Hz. Eyyûb'un hastalık yıllarını geçirdiğine inanılan mağara ve şifa suyu kuyusunun bulunduğu makam ve cami.
MakamŞanlıurfa
Aynzeliha Gölü
Balıklıgöl'ün güneyindeki küçük göl; yerel rivayette Hz. İbrahim'e inanan Nemrut'un kızı Zeliha'nın ateşe atladığı yerle ilişkilendirilir.
Kale ve SurŞanlıurfa
Urfa Kalesi
Balıklıgöl'e hâkim tepedeki kale; iki antik sütunu ve Hz. İbrahim'in buradan mancınıkla ateşe atıldığı rivayetiyle bilinir.