Diyarbakır · Mardin(Türkiye)
Diyarbakır–Mardin Artuklu Mirası Rotası (2 Gün)
İki günlük bu rota, Artukluların iki önemli merkezi Diyarbakır ve Mardin'deki cami ve medreseleri, Akkoyunlu ve Osmanlı dönemi yapılarıyla birlikte dolaşır. İlk gün Diyarbakır surları içindeki yapılar yürüyerek gezilir; ikinci gün karayoluyla yaklaşık 1,5 saat güneydeki Mardin'e geçilir.
- Toplam durak
- 12
- Süre
- 2 gün · duraklarda ~7 sa 15 dk
- Toplam mesafe
- ~85 km (kuş uçuşu)
- Önerilen ulaşım
- Yürüyüş + taksi; şehirler arası karayolu
Ziyaret sırası
1. gün
1Cami · Diyarbakır
Hz. Süleyman Camii
İçkale'deki camiyi ve sahabe kabirlerinin bulunduğu türbeyi ziyaret edin; buradaki Süleyman, rivayete göre Hâlid b. Velîd'in oğludur.
45 dk~1,4 km · İçkale'den surlara yürüyerek.- 2
Kale ve Sur · Diyarbakır
Diyarbakır Surları
Surların bir bölümünde yürüyün ve Hevsel Bahçeleri ile Dicle vadisini seyredin.
1 saat~750 m · Yürüyerek yaklaşık 15 dakika. - 3
Cami · Diyarbakır
Diyarbakır Ulu Camii
Avlunun iki katlı revaklarını ve Roma-Bizans yapılarından alınmış sütun başlıklarını inceleyin.
45 dk~50 m · Bitişik. - 4
Medrese · Diyarbakır
Mesudiye Medresesi
Ulu Cami'nin kuzeyine bitişik Artuklu medresesinin avlusunu görün.
20 dk~100 m · Yürüyerek 2–3 dakika. - 5
Kervansaray ve Han · Diyarbakır
Hasan Paşa Hanı
Avludaki kubbeli şadırvanın çevresinde mola verin.
45 dk~200 m · Yürüyerek yaklaşık 5 dakika. - 6
Minare ve Anıt · Diyarbakır
Dört Ayaklı Minare
Dört sütun üzerinde yükselen minareyi ve siyah-beyaz taşlı camiyi görün.
15 dk~350 m · Yürüyerek yaklaşık 10 dakika. - 7
Cami · Diyarbakır
Behram Paşa Camii
Günü Mimar Sinan'ın eser listesinde anılan, iki renkli taş revaklı Osmanlı camisinde bitirin.
30 dk~79 km · Ertesi sabah karayoluyla Mardin'e (yaklaşık 1,5 saat). 2. gün
8Medrese · Mardin
Kasımiye Medresesi
Ovaya bakan havuzlu avlulu medreseyi sabah saatlerinde gezin.
1 saat~1,4 km · Taksiyle eski şehre yaklaşık 10 dakika.- 9~400 m · Yürüyerek 5–10 dakika.
- 10~150 m · Merdivenlerle yukarı yaklaşık 5 dakika.
- 11
Medrese · Mardin
Zinciriye Medresesi
Kalenin eteğindeki medresenin taç kapısını ve dilimli kubbelerini görün; terastan ova manzarası izlenir.
45 dk~300 m · Yürüyerek yaklaşık 10 dakika. - 12
Medrese · Mardin
Şehidiye Camii ve Medresesi
Rotayı Şehidiye Medresesi'nin havuzlu avlusunda tamamlayın.
20 dk
Çizgi durakların sırasını gösterir; gerçek yürüme/araç güzergâhı değildir.
Rota hakkında
Diyarbakır'da gün, İçkale'deki Hz. Süleyman Camii ve surlarla başlar, Ulu Cami ve ona bitişik Mesudiye Medresesi ile devam eder, Hasan Paşa Hanı, Dört Ayaklı Minare ve Behram Paşa Camii ile tamamlanır. Bu yapıların tamamı surların içindedir.
Mardin'de eski şehir yamaçta kurulduğu için dar sokaklar ve merdivenlerle dolaşılır. Kasımiye Medresesi merkezin batısında kaldığından oraya taksiyle gidip dönüşte Latifiye Camii, Ulu Cami, Zinciriye Medresesi ve Şehidiye Camii'ni yürüyerek gezmek pratiktir.
Planlama ipuçları
- Camileri namaz vakitleri dışında ziyaret edin; cuma öğle saatlerinde Ulu Camiler çok kalabalık olur.
- Mardin'in eski şehrinde yokuş ve merdiven çoktur; rahat ayakkabı giyin.
Alternatif rota önerileri
- Rotayı üç güne çıkararak Batman'daki Hasankeyf'te Zeynel Bey Türbesi, Er-Rızk Camii ve Hasankeyf Kalesi'ni ekleyebilirsiniz.
Kaynaklar ve Referanslar
- 1Cami ve Kiliseler
Diyarbakır İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü · Resmî kurum · Türkçe · diyarbakir.ktb.gov.tr · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
- 2Diyarbakır Fortress and Hevsel Gardens Cultural Landscape
UNESCO World Heritage Centre · UNESCO · İngilizce · whc.unesco.org · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
- 3Camii – Medrese ve Külliyeler
Mardin İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü · Resmî kurum · Türkçe · mardin.ktb.gov.tr · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
- 4Mardin (Mehmet Taştemir – Banu Bilgicioğlu, c. 28, 2003)
TDV İslâm Ansiklopedisi · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026
Bilgiler son olarak 24 Eylül 2026 tarihinde kontrol edildi.