Bahâeddîn Nakşibend Külliyesi
بهاء الدين نقشبند
Bahâeddîn Nakşibend Külliyesi nedir?
Bahâeddîn Nakşibend Külliyesi, Buhara'nın yaklaşık 11 km doğusundaki Kasr-ı Ârifân köyünde, Nakşibendiyye tarikatına adını veren Bahâeddîn Nakşibend'in (1318–1389) kabri çevresinde oluşan külliyedir. Türbe avlusu, camiler, hankah, minare ve geniş bir mezarlıktan oluşur.
Neden önemli?
TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre Bahâeddîn Nakşibend 1318'de Buhara yakınlarındaki Kasr-ı Hinduvân köyünde doğdu ve 2 Mart 1389'da aynı köyde vefat etti. Köy sonradan Kasr-ı Ârifân, daha sonra onun adıyla anılmaya başladı; tarikat yayıldıkça mezarının çevresinde geniş bir külliye oluştu.
Özbekistan resmî turizm portalına göre külliye 16. yüzyılın ortasında biçimlendi: Abdülaziz Han 1544'te kabrin üzerine oymalı mermer bir çitle çevrili sekiyi (dahma) yaptırdı. Külliyenin başlıca yapısı Abdülaziz Han'ın hankahıdır; 18. ve 19. yüzyıllarda camiler, bir minare ve küçük bir medrese eklendi. Külliyede bugün Bahâeddîn Nakşibend'in hayatını anlatan bir müze de bulunur.
Tarihi
1318
Bahâeddîn Nakşibend Kasr-ı Hinduvân köyünde doğar.
2 Mart 1389
Doğduğu köyde vefat eder ve oraya defnedilir.
1544
Abdülaziz Han kabrin üzerine oymalı mermer çitle çevrili dahmayı yaptırır; külliyenin başlıca yapısı olan hankah da onun adını taşır.
1710'lar
Son Aştarhanî hükümdarı Ebülfeyz Han'ın annesi bir minare ve kadınlar mescidi yaptırır.
1827
Nasrullah Han, Buhara kapısından türbeye uzanan yolu taş döşetir.
21. yüzyıl başı
Külliyede kapsamlı onarım ve düzenleme çalışmaları yapılır.
İslami önemi
Özbekistan resmî turizm portalı, Bahâeddîn Nakşibend'i Orta Asya'nın en çok saygı gösterilen velilerinden biri olarak tanıtır ve Nakşibendiyye mensuplarının bugün bütün İslam dünyasında bulunduğunu belirtir; türbe bu nedenle bölgenin başlıca tasavvuf ziyaretgâhlarındandır.
Özbekistan resmî turizm portalı, Buhara çevresinde Hâcegân silsilesinden yedi sûfînin kabrini "yedi pîr" olarak tanıtır: Abdülhâlık-ı Gucdüvânî, Ârif-i Rivgerî, Mahmûd-ı Encîr Fağnevî, Ali Râmîtenî, Muhammed Baba Semmâsî, Seyyid Emîr Külâl ve Bahâeddîn Nakşibend. TDV'ye göre Bahâeddîn'i çocukken manevi evlat edinen Baba Semmâsî, yolunu tamamlatan ise Seyyid Emîr Külâl'dir.
Bilgilerin dayanağı
Hassas bilgileri dayanak seviyeleriyle ayrı gösteriyoruz. Seviyeler nasıl belirleniyor?
Ziyaret ederken
Pratik bilgiler
- Külliye şehir merkezinin dışındadır; Buhara'dan taksiyle yaklaşık 20–30 dakikada ulaşılır.
Ziyaret adabı
- Özbekistan resmî turizm portalı, dinî mekânları ziyaret eden kadınların omuz, sırt ve bacaklarını örtmesini önerir. Camilerde erkeklerin de uzun kıyafet tercih etmesi uygun olur.
- Türbe avlusunda sessiz olun; dua edenlerin önünden geçmemeye özen gösterin.
- Kabir ziyaretinde Diyanet'in ziyaret adabına ilişkin açıklamaları esas alınabilir.
Konum ve yakındaki yerler
39.80080, 64.53640 · OpenStreetMap'te aç
Yakındaki ziyaret noktaları
MedreseBuhara9,8 km
Çar Minar
Çar Minar, Buhara'da 1807'de açılan Halife Niyazkul Medresesi'nin dört mavi kubbeli kuleye sahip giriş yapısıdır; adı "dört minare" anlamına gelir.
MeydanBuhara10 km
Lebi Havuz Topluluğu
Lebi Havuz, Buhara'da bir havuzun çevresinde Kukeldaş Medresesi ile Nâdir Divanbeyi medrese ve hankahının oluşturduğu 16.–17. yüzyıl meydanıdır.
MedreseBuhara11 km
Uluğ Bey Medresesi (Buhara)
Buhara'daki Uluğ Bey Medresesi, 1417'de yapılan ve UNESCO'ya göre şehirde Timurlu döneminden ayakta kalan başlıca yapı olan medresedir.
MedreseBuhara11 km
Abdülaziz Han Medresesi
Abdülaziz Han Medresesi, Buhara hanı Abdülaziz Han'ın 1652'de Uluğ Bey Medresesi'nin karşısına yaptırdığı, zengin çini ve kalem işleriyle bilinen medresedir.
CamiBuhara11 km
Magok-i Attârî Camii
Magok-i Attârî, zemini sokak seviyesinin altında kalmış, 12. yüzyıl portalı ve 10. yüzyıla uzanan temelleriyle Buhara'nın en eski camilerinden biridir.
MedreseBuhara11 km
Mîr-i Arab Medresesi
Mîr-i Arab Medresesi, 1530'larda Şeybânî Ubeydullah Han döneminde yapılan ve Sovyet yıllarında da eğitim veren Buhara'nın tanınmış medresesidir.
Mesafeler kuş uçuşudur; yürüme mesafesi daha uzun olabilir.
Bu mekânın yer aldığı rotalar
- 5 gün (Şehrisebz'siz 4 gün)
Semerkant · Şehrisebz · Buhara
Semerkant–Buhara İslam Medeniyeti Rotası
Beş günde Semerkant, Şehrisebz ve Buhara: Timurlu anıtları, İmam Buhârî ve Mâtürîdî türbeleri, Sâmânî ve Karahanlı yapıları, Bahâeddîn Nakşibend Külliyesi.
- Durak
- 23
- Mesafe
- ~356 km
- Ulaşım
- Şehir içinde yürüyüş ve taksi; Semerkant–Şehrisebz ve Semerkant–Buhara arasında karayolu veya tren (güncel sefer bilgisini resmî kaynaklardan kontrol edin)
Kaynaklar ve Referanslar
- 1Bahâeddin Nakşibend (TDV İslâm Ansiklopedisi)
Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Araştırmaları Merkezi (TDV İSAM) · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026
- 2Ensemble Bahouddin Naqshbandi (Uzbekistan Travel)
Özbekistan Ulusal Turizm Bilgi Merkezi — Uzbekistan Travel · Resmî turizm kurumu · Fransızca · uzbekistan.travel · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
- 37 saints of Bukhara (Uzbekistan Travel)
Özbekistan Ulusal Turizm Bilgi Merkezi — Uzbekistan Travel · Resmî turizm kurumu · İngilizce · uzbekistan.travel · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
- 4Buhara (TDV İslâm Ansiklopedisi)
Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Araştırmaları Merkezi (TDV İSAM) · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026
Bilgiler son olarak 24 Eylül 2026 tarihinde kontrol edildi.
Fotoğraf: Stanislav Kozlovskiy · CC BY 3.0 · Wikimedia Commons
Buhara'da keşfetmeye devam edin
CamiBuhara
Kalon Camii
Kalon Camii, Buhara'nın cuma camisi; 127 × 78 metrelik avlusu, 208 payesi ve 1514–15 tarihli taç kapısıyla Poi Kalon topluluğunun merkezidir.
Minare ve AnıtBuhara
Kalon Minaresi
Kalon Minaresi, Karahanlı hükümdarı Arslan Han'ın 1127'de yaptırdığı, yaklaşık 46 metrelik tuğla gövdesiyle Moğol istilasından kurtulan Buhara'nın simgesidir.
TürbeBuhara
Sâmânîler Türbesi
Sâmânîler Türbesi, 892–907 arasında yapılan ve UNESCO'ya göre İslam dünyasında 10. yüzyıl mimarisinin ayakta kalan en iyi örneği olan tuğla türbedir.
Kale ve SurBuhara
Ark Kalesi
Ark Kalesi, Buhara'nın en eski devirlerden beri aynı yerde duran iç kalesi; Sâmânîlerden son Buhara emirine kadar hükümdarların ikametgâhıdır.