Hulefa Camii nedir?
Hulefa Camii, Bağdat'ın Rusâfe yakasında, Abbâsî saray bölgesinde yer alan tarihî camidir. Kökeni, Halife Müktefî-Billâh'ın 902'de saray hapishanelerini yıktırarak yaptırdığı cuma camiine (Câmiu'l-Kasr) dayandırılır. 1258'deki Moğol istilâsından sonra Câmiu'l-Hulefâ yeniden inşa edildi; cami bugün Hulefâ (Sûku'l-Gazl) Camii adıyla anılır.
Neden önemli?
Adını Abbâsî halifelerinden alan cami, hilâfet sarayı bölgesinin hatırasını taşıyan yapılardandır; TDV İslâm Ansiklopedisi onu Bağdat'ta bugün mevcut başlıca mimari eserler arasında sayar.
Tarihi
902
Halife Müktefî-Billâh saray bölgesinde bir cuma camii (Câmiu'l-Kasr) yaptırdı.
1082 ve 1235
Câmiu'l-Kasr iki kez onarıldı.
1258 sonrası
Moğol istilâsının ardından vakıf nazırı Câmiu'l-Hulefâ'yı yeniden inşa ettirdi.
Bilgilerin dayanağı
Hassas bilgileri dayanak seviyeleriyle ayrı gösteriyoruz. Seviyeler nasıl belirleniyor?
- Geleneksel kabul
Bugünkü Hulefâ Camii, Müktefî'nin 902'de yaptırdığı saray camiinin (Câmiu'l-Kasr) yerindedir.[1]
TDV İslâm Ansiklopedisi, Câmiu'l-Kasr'ın inşasını ve Moğol istilâsından sonra Câmiu'l-Hulefâ'nın yeniden yapıldığını ayrı ayrı kaydeder.
Ziyaret ederken
Ziyaret adabı
- Omuzları ve dizleri örten, bol kıyafet giyilmesi; kadınların başlarını örtmesi beklenir.
- Camiye ayakkabılar çıkarılarak girilir.
- Namaz vakitlerinde turistik ziyaret yapılmaz; ziyareti vakit aralarına göre planlayın.
- İbadet edenlerin önünden geçmeyin, yüksek sesle konuşmayın ve flaşlı fotoğraf çekmeyin.
Konum ve yakındaki yerler
33.33912, 44.39769 · OpenStreetMap'te aç
Yakındaki ziyaret noktaları
MedreseBağdat750 m
Müstansıriye Medresesi
Abbâsî Halifesi Müstansır-Billâh'ın Dicle kıyısında 1228–1233'te yaptırdığı, dört Sünnî mezhebin fıkhının birlikte okutulduğu tuğla medrese.
TürbeBağdat1,0 km
Abdülkadir Geylani Türbesi ve Dergâhı
Kādiriyye tarikatının kurucusu kabul edilen Abdülkādir-i Geylânî'nin (ö. 1166) Bağdat Rusâfe'deki kabri etrafında gelişen türbe, cami ve dergâh.
SarayBağdat1,4 km
Abbasi Sarayı
Bağdat Rusâfe'de Dicle kıyısında, 12.–13. yüzyıla tarihlenen ve Halife Nâsır'ın sarayı mı Şerâbiyye Medresesi mi olduğu tartışılan Abbâsî tuğla yapısı.
TürbeBağdat3,1 km
Cüneyd-i Bağdadi Türbesi
Bağdat'ın Kerh yakasındaki Şeyh Ma'rûf semtinde, ilk dönem sûfîlerinden Cüneyd-i Bağdâdî'ye (ö. 909) ait olduğu kabul edilen türbe.
CamiBağdat5,2 km
İmam-ı Azam Ebu Hanife Camii ve Türbesi
Hanefî mezhebinin kurucusu Ebû Hanîfe'nin Bağdat A'zamiyye'deki kabri üzerinde, ilk türbesi 1067'de yapılan ve Kanûnî'nin 1534'te yeniden yaptırdığı külliye.
Mesafeler kuş uçuşudur; yürüme mesafesi daha uzun olabilir.
Kaynaklar ve Referanslar
- 1Bağdat — TDV İslâm Ansiklopedisi
TDV İslâm Araştırmaları Merkezi · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026
Bilgiler son olarak 24 Eylül 2026 tarihinde kontrol edildi.
Fotoğraf: Osamah Ibrahim · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons
Bağdat'ta keşfetmeye devam edin
TürbeBağdat
Kâzımiyye Türbesi
Bağdat'ın Kâzımiyye semtinde, Mûsâ el-Kâzım ile torunu Muhammed et-Takī'nin kabirleri üzerinde yükselen, altın kaplı kubbeleriyle tanınan türbe.
TürbeBağdat
Selman-ı Farisi Türbesi
Bağdat'ın 30 km güneydoğusunda, Selmân-ı Pâk kasabasında, Medâin valisi olarak burada vefat eden sahabi Selmân-ı Fârisî'nin türbesi.
Arkeolojik AlanBağdat
Eyvan-ı Kisra
Sâsânî başkenti Ktesifon'dan kalan dev tuğla kemer; 637'deki fetihten sonra bir süre mescit olarak kullanıldı, Selmân-ı Fârisî Türbesi'ne yakındır.