Şeyh Lütfullah Camii nedir?
Şeyh Lütfullah Camii, İsfahan'daki Nakş-ı Cihan Meydanı'nın doğu kenarında, Âlî Kapu Sarayı'nın karşısında yer alan Safevî camisidir. 1602–1618 yılları arasında saray halkının kullanımı için inşa edilen yapı, önceleri Sadr ve Fethullah Camii diye anılmış, daha sonra Şah Abbas'ın kayınpederi Şiî âlim Şeyh Lutfullah'ın (ö. 1623) adını almıştır. Minaresi olmayan cami, tek kubbeli harimi ve çini süslemeleriyle tanınır.
Neden önemli?
TDV İslâm Ansiklopedisi, harimi İran mimarisinde en kusursuz biçimde dengelenmiş yekpare mekânlardan biri olarak tanımlar: zemin dahil iç mekân ağırlıklı olarak mavi çinilerle kaplıdır ve kubbe kasnağındaki pencerelerden süzülen ışık iç yüzeydeki desenleri görünür kılar. İnşa kitabeleri ve kubbe kasnağındaki yazılar dönemin ünlü hattatı Ali Rızâ-yi Abbâsî'nin eseridir.
Meydana göre açılı duran harime, kıble yönüne ulaşmak için "L" biçiminde dolanan bir koridordan girilir; bu çözüm, meydan ekseni ile kıble arasındaki farkı dışarıdan fark edilmeden dengeler.
Tarihi
1602–1603
İnşaata başlandı.
1618–1619
Yapı tamamlandı; mihrapta Muhammed Rızâ b. Hüseyin İsfahânî'nin imzası ve 1619 tarihi bulunur.
1623
Caminin adını aldığı Şeyh Lutfullah vefat etti.
1930'lar
Rızâ Şah Pehlevî döneminde başlatılan program kapsamında dökülen çiniler restore edildi.
Ziyaret ederken
Pratik bilgiler
- Kubbe kasnağındaki pencerelerden giren güneş ışığı iç yüzeydeki desenleri gün boyunca farklı biçimde aydınlatır.
Ziyaret adabı
- Omuzları ve dizleri örten, bol kıyafet giyilmesi; kadınların başlarını örtmesi beklenir.
- Camiye ayakkabılar çıkarılarak girilir.
- Namaz vakitlerinde turistik ziyaret yapılmaz; ziyareti vakit aralarına göre planlayın.
- İbadet edenlerin önünden geçmeyin, yüksek sesle konuşmayın ve flaşlı fotoğraf çekmeyin.
Galeri
Konum ve yakındaki yerler
32.65745, 51.67853 · OpenStreetMap'te aç
Yakındaki ziyaret noktaları
Meydanİsfahan150 m
Nakş-ı Cihan Meydanı
I. Şah Abbas'ın 17. yüzyıl başında düzenlettiği, 560 × 160 m'lik alanıyla dünyanın en büyük kent meydanlarından biri olan UNESCO listesindeki Safevî meydanı.
Sarayİsfahan200 m
Âlî Kapu Sarayı
Nakş-ı Cihan Meydanı'nın batısında, Safevî saray alanının kapısı olarak yapılan, on sekiz ahşap sütunlu terasından şahın meydandaki gösterileri izlediği saray.
Camiİsfahan300 m
İmam Camii (Şah Camii)
Nakş-ı Cihan Meydanı'nın güneyinde, I. Şah Abbas'ın emriyle 1611–1612'de başlanıp 1630'larda tamamlanan, dört eyvanlı planın en gelişmiş örneği sayılan cami.
Tarihî Çarşıİsfahan400 m
Kayseriye Çarşısı
Nakş-ı Cihan Meydanı'nın kuzeyindeki anıtsal kapıdan girilen, Safevî kraliyet çarşısını eski şehrin çarşılarına bağlayan İsfahan kapalıçarşısının girişi.
Sarayİsfahan650 m
Çehel Sütun Sarayı
II. Şah Abbas'ın 1647'de tamamlattığı, taç giyme ve elçi kabulleri için kullanılan, havuza yansıyan yirmi ahşap sütunuyla adını alan Safevî köşkü.
Camiİsfahan1000 m
Ali Camii ve Minaresi
İsfahan'ın eski meydanı yakınında, kitabesine göre 1523'te yapılan ve 1513 tarihli Hârûn-ı Velâyet türbesiyle birlikte konumlanan erken Safevî dönemi camisi.
Mesafeler kuş uçuşudur; yürüme mesafesi daha uzun olabilir.
Bu mekânın yer aldığı rotalar
- 2 gün
İsfahan
İsfahan Safevî Mirası Rotası (2 Gün)
Nakş-ı Cihan Meydanı'ndaki Safevî cami ve saraylarından Cuma Camii'ne, Çehel Sütun'dan Zâyenderûd köprülerine iki günlük İsfahan rotası.
- Durak
- 10
- Mesafe
- ~8,6 km
- Ulaşım
- Yürüyüş + taksi (köprüler için)
Kaynaklar ve Referanslar
- 1Şeyh Lutfullah Camii — TDV İslâm Ansiklopedisi
TDV İslâm Araştırmaları Merkezi · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026
- 2Isfahan x. Monuments (3) Mosques — Encyclopaedia Iranica
Encyclopaedia Iranica Foundation · Ansiklopedi · İngilizce · iranicaonline.org · Erişim: 24 Eylül 2026
- 3Sheikh Lotfollah Mosque — Visit Iran
Visit Iran (İran Kültürel Miras, Turizm ve El Sanatları Bakanlığı resmî turizm rehberi) · Resmî turizm kurumu · İngilizce · visitiran.ir · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
- 4Meidan Emam, Esfahan — UNESCO World Heritage Centre
UNESCO World Heritage Centre · UNESCO · İngilizce · whc.unesco.org · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
Bilgiler son olarak 24 Eylül 2026 tarihinde kontrol edildi.
Fotoğraf: Sadegh Motallebi · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
İsfahan'da keşfetmeye devam edin
Camiİsfahan
İsfahan Cuma Camii
8. yüzyılda kurulup Selçuklu döneminde dört eyvanlı plana kavuşan, on iki asırlık İran cami mimarisini özetleyen, UNESCO listesindeki İsfahan ulucamisi.
Köprüİsfahan
Hâcû Köprüsü
II. Şah Abbas döneminde 1650'de Zâyenderûd üzerine yapılan, iki katlı kemerleri ve savak kapaklarıyla hem köprü hem bent işlevi gören Safevî köprüsü.
Köprüİsfahan
Siosepol Köprüsü
Zâyenderûd üzerinde, Şah Abbas'ın başkomutanı Allahverdi Han'ın gözetiminde 1602–1607'de yapılan ve Çaharbağ'ın iki yakasını birleştiren otuz üç gözlü köprü.