Nakş-ı Cihan Meydanı nedir?
Nakş-ı Cihan Meydanı, İsfahan'ın merkezinde, Safevî Hükümdarı I. Şah Abbas'ın 17. yüzyılın başında yeni başkentinin kalbi olarak düzenlettiği meydandır. UNESCO'ya göre 560 m uzunluğunda ve 160 m genişliğinde, yaklaşık 9 hektarlık alanıyla dünyanın en büyük kent meydanlarından biridir. Dört yanında Şah (İmam) Camii, Şeyh Lütfullah Camii, Âlî Kapu Sarayı ve Kayseriye Çarşısı'nın kapısı yer alır; resmî adı bugün İmam Meydanı'dır.
Neden önemli?
Meydan, çevresini saran iki katlı çarşı revaklarıyla dinî, siyasi ve ticari işlevleri tek bir planda birleştirir. UNESCO, sıkışık dokulu İran şehirlerinde alışılmadık büyüklükteki bu açık alanı Safevî dönemi İran'ının sosyal ve kültürel hayatının etkileyici bir tanıklığı olarak tanımlar.
Encyclopaedia Iranica'ya göre yeni meydan, Selçuklu döneminden kalma eski meydan (Meydân-ı Kohne) çevresindeki ticari hayatı yeni Safevî merkezine yöneltmek amacıyla tasarlandı; güneydeki Şah Camii'nin konumu da namaz için meydandan sürekli bir insan akışı sağlayacak şekilde seçildi.
Tarihi
15. yüzyıl
Alan, Timurlu döneminden beri bilinen Bâğ-ı Nakş-ı Cihan adlı saray bahçesinin parçasıydı.
1509
Şah İsmâil meydanın at yarışı, çevgân (polo) ve atış talimi için genişletilmesini emretti.
1590–1591
I. Şah Abbas'ın imar programı başladı; meydanın zemini ırmak kumuyla kaplandı.
1598
Safevî başkenti resmen İsfahan'a taşındı.
1602–1604
Meydanın iç çevresine iki katlı dükkân sıralarının yapımı başladı.
1979
Meidan Emam, Esfahan adıyla UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alındı.
Ziyaret ederken
Pratik bilgiler
- Meydanın çevresindeki dört yapı birbirine yürüme mesafesindedir; hepsini görmek için en az yarım gün ayırın.
- Kuzeydeki Kayseriye kapısından kapalıçarşıya girip kuzeye yürüyerek Cuma Camii'ne ulaşılabilir.
Galeri
Konum ve yakındaki yerler
32.65822, 51.67733 · OpenStreetMap'te aç
Yakındaki ziyaret noktaları
Sarayİsfahan150 m
Âlî Kapu Sarayı
Nakş-ı Cihan Meydanı'nın batısında, Safevî saray alanının kapısı olarak yapılan, on sekiz ahşap sütunlu terasından şahın meydandaki gösterileri izlediği saray.
Camiİsfahan150 m
Şeyh Lütfullah Camii
Nakş-ı Cihan Meydanı'nın doğusunda, 1602–1618 arasında saray halkı için yapılan, minaresiz ve tek kubbeli, iç mekânı baştan başa çiniyle kaplı Safevî camisi.
Tarihî Çarşıİsfahan300 m
Kayseriye Çarşısı
Nakş-ı Cihan Meydanı'nın kuzeyindeki anıtsal kapıdan girilen, Safevî kraliyet çarşısını eski şehrin çarşılarına bağlayan İsfahan kapalıçarşısının girişi.
Camiİsfahan400 m
İmam Camii (Şah Camii)
Nakş-ı Cihan Meydanı'nın güneyinde, I. Şah Abbas'ın emriyle 1611–1612'de başlanıp 1630'larda tamamlanan, dört eyvanlı planın en gelişmiş örneği sayılan cami.
Sarayİsfahan550 m
Çehel Sütun Sarayı
II. Şah Abbas'ın 1647'de tamamlattığı, taç giyme ve elçi kabulleri için kullanılan, havuza yansıyan yirmi ahşap sütunuyla adını alan Safevî köşkü.
Camiİsfahan950 m
Ali Camii ve Minaresi
İsfahan'ın eski meydanı yakınında, kitabesine göre 1523'te yapılan ve 1513 tarihli Hârûn-ı Velâyet türbesiyle birlikte konumlanan erken Safevî dönemi camisi.
Mesafeler kuş uçuşudur; yürüme mesafesi daha uzun olabilir.
Bu mekânın yer aldığı rotalar
- 2 gün
İsfahan
İsfahan Safevî Mirası Rotası (2 Gün)
Nakş-ı Cihan Meydanı'ndaki Safevî cami ve saraylarından Cuma Camii'ne, Çehel Sütun'dan Zâyenderûd köprülerine iki günlük İsfahan rotası.
- Durak
- 10
- Mesafe
- ~8,6 km
- Ulaşım
- Yürüyüş + taksi (köprüler için)
Kaynaklar ve Referanslar
- 1Meidan Emam, Esfahan — UNESCO World Heritage Centre
UNESCO World Heritage Centre · UNESCO · İngilizce · whc.unesco.org · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
- 2Isfahan x. Monuments (1) A Historical Survey — Encyclopaedia Iranica
Encyclopaedia Iranica Foundation · Ansiklopedi · İngilizce · iranicaonline.org · Erişim: 24 Eylül 2026
- 3ʿĀlī Qāpū — Encyclopaedia Iranica
Encyclopaedia Iranica Foundation · Ansiklopedi · İngilizce · iranicaonline.org · Erişim: 24 Eylül 2026
- 4Isfahan x. Monuments (3) Mosques — Encyclopaedia Iranica
Encyclopaedia Iranica Foundation · Ansiklopedi · İngilizce · iranicaonline.org · Erişim: 24 Eylül 2026
- 5Isfahan — Visit Iran
Visit Iran (İran Kültürel Miras, Turizm ve El Sanatları Bakanlığı resmî turizm rehberi) · Resmî turizm kurumu · İngilizce · visitiran.ir · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
Bilgiler son olarak 24 Eylül 2026 tarihinde kontrol edildi.
Fotoğraf: Arosha-photo(Reza Sobhani) · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
İsfahan'da keşfetmeye devam edin
Camiİsfahan
İsfahan Cuma Camii
8. yüzyılda kurulup Selçuklu döneminde dört eyvanlı plana kavuşan, on iki asırlık İran cami mimarisini özetleyen, UNESCO listesindeki İsfahan ulucamisi.
Köprüİsfahan
Hâcû Köprüsü
II. Şah Abbas döneminde 1650'de Zâyenderûd üzerine yapılan, iki katlı kemerleri ve savak kapaklarıyla hem köprü hem bent işlevi gören Safevî köprüsü.
Köprüİsfahan
Siosepol Köprüsü
Zâyenderûd üzerinde, Şah Abbas'ın başkomutanı Allahverdi Han'ın gözetiminde 1602–1607'de yapılan ve Çaharbağ'ın iki yakasını birleştiren otuz üç gözlü köprü.