Ajmer

Ajmer (Ecmîr), Hindistan'ın Rajasthan eyaletinde yer alan tarihî şehirdir. TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre Gurlu fethinden kısa süre sonra buraya yerleşen Çiştiyye tarikatının Hindistan'daki kurucusu Muînüddin Çiştî (ö. 1236), Hindular için de kutsal sayılan şehri Müslümanlar için bir dinî merkez hâline getirdi. Çiştî, Hindistan'a gelmeden önce Lahor'da Keşfü'l-mahcûb müellifi Hücvîrî'nin türbesinde bir süre inzivaya çekilmişti.

TDV'ye göre şehirde ziyaretler, Kutbüddin Aybeg döneminde yönetimi üstlenen kumandan Seyyid Hüseyin'in (ö. 1210) türbesiyle başlamıştı; şeyhin vefatından sonra kabri ve dergâhı çevresinde yoğunlaştı ve Ajmer, Hindistan Müslümanlarının en önemli ziyaretgâhı oldu. Bâbürlü hükümdarları kutsallığı nedeniyle şehre özel bir ilgi gösterip sık sık ziyaret etti. Şehir 1455–1531 arasında Mâlvâ Sultanlığı'nın, 1556'dan itibaren Bâbürlülerin eline geçti; Ekber Şah döneminde en parlak günlerini yaşadı.

Dergâh külliyesinin yanı sıra şehirde Delhi Sultanlığı'nın ilk dönemine ait Adhai Din ka Jhonpra Camii, Ekber'in yaptırdığı müstahkem saray ve Şah Cihan'ın Ana Sagar gölü kıyısında yaptırdığı mermer köşk bulunur.

Ajmer, Hint alt kıtasında tasavvufun en etkili geleneklerinden Çiştiyye'nin merkezidir. TDV'ye göre Muînüddin Çiştî'nin kabrine hem Müslümanlar hem Hindular büyük saygı gösterir ve ölüm yıl dönümü olan 'urs' günlerinde yüz binlerce kişi burada toplanır.