
Lahor Kalesi nedir?
Lahor Kalesi (Şâhî Kal'a), surlu eski şehrin kuzeybatı köşesinde yer alan ve bugünkü biçimini büyük ölçüde Bâbürlüler döneminde alan saray-kaledir. UNESCO'ya göre içinde Ekber'den Şah Cihan'a Bâbürlü mimarisinin gelişimini gösteren 21 anıt bulunur; kale, Şalimar Bahçeleri ile birlikte 1981'de Dünya Mirası Listesi'ne alındı.
Neden önemli?
UNESCO, kaledeki yapıların Ekber döneminin tuğla ve kırmızı kumtaşı mimarisinden Şah Cihan döneminin mermer, değerli taş kakmaları ve mozaiklerle bezeli saraylarına uzanan bir repertuvar oluşturduğunu belirtir. Şah Cihan'ın yaptırdığı Şîş Mahal (1631–32), cam, altın varak, yarı değerli taş ve mermer şebekelerle süslü bir saraydır.
WCLA'ya göre kazılarda Gazneli Mahmud dönemine ait 1025 tarihli bir altın sikke bulundu; bu, alanın İslam öncesinden beri iskân edildiğini ve Gazneliler döneminde de kullanıldığını gösterir. Kale, Sih yönetimi ve İngiliz askerî kullanımı dönemlerinde de değişiklikler geçirdi.
Tarihi
1025
Kazılarda Gazneli Mahmud dönemine ait bu tarihli bir altın sikke bulundu.
1241–1267
Moğollar kaleyi tahrip etti; Balban 1267'de yeniden yaptırdı.
1566 civarı
Ekber Şah kaleyi pişmiş tuğlayla eski temelleri üzerinde yeniden inşa ettirdi ve Ravi Nehri'ne doğru genişletti.
1617–18
Cihangir, Ekber'in başlattığı büyük kuzey avlusunu tamamlattı.
1631–1645
Şah Cihan, Şîş Mahal, Dîvân-ı Âm, Hâbgâh ve Dîvân-ı Hâs gibi yapıları ekletti; Motî Mescid de muhtemelen bu dönemdendir.
1674
Evrengzîb, Bâdşâhî Camii'ne bakan Âlemgîrî Kapısı'nı yaptırdı.
1846–1927
Kale İngiliz askerî kullanımında kaldı; 1927'de arkeoloji dairesine devredildi.
1981
Şalimar Bahçeleri ile birlikte UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alındı.
Ziyaret ederken
Pratik bilgiler
- Ana giriş Bâdşâhî Camii'nin karşısındaki Âlemgîrî Kapısı'ndan yapılır; kale ile cami aynı yarım günde gezilebilir.
Konum ve yakındaki yerler
31.59030, 74.30970 · OpenStreetMap'te aç
Yakındaki ziyaret noktaları

CamiLahor250 m
Bâdşâhî Camii
Evrengzîb döneminde 1671–1673'te Lahor Kalesi'nin karşısında yapılan, kırmızı kumtaşı cephesi, dört köşe minaresi ve üç mermer kubbesiyle Bâbürlü camisi.

TürbeLahor300 m
Allâme İkbal Türbesi
Şair ve düşünür Muhammed İkbal'in 1938'de defnedildiği, Bâdşâhî Camii'nin hemen yanında ve Lahor Kalesi'nin karşısındaki kırmızı kumtaşı türbe.

Tarihî Kent DokusuLahor1,1 km
Surlu Lahor (Eski Şehir)
Ekber'in on üç kapılı surla çevirdiği tarihî Lahor; Vezir Han Camii, Şâhî Hamam ve dar sokaklarıyla Bâbürlü şehir dokusunu koruyan eski şehir.

TürbeLahor1,3 km
Dâtâ Dârbâr (Ali Hücvîrî Türbesi)
Keşfü'l-mahcûb müellifi Ali Hücvîrî'nin (Dâtâ Gencbahş) Lahor'da ders verdiği mescidin hazîresindeki kabri; alt kıtanın erken dönem tasavvuf ziyaretgâhlarından.

CamiLahor1,5 km
Vezir Han Camii
Surlu Lahor'da Delhi Kapısı yakınında 17. yüzyılda yapılan, dış yüzeyleri renkli çini panolarla, iç mekânı nakkaşî fresklerle kaplı Bâbürlü camisi.

TürbeLahor3,6 km
Cihangir Türbesi
Bâbürlü hükümdarı Cihangir için Şahdara'da, Nurcihan'ın eski Dilküşâ bahçesinde 1637'de tamamlanan, köşelerinde dört minare yükselen tek katlı türbe.
Mesafeler kuş uçuşudur; yürüme mesafesi daha uzun olabilir.
Bu mekânın yer aldığı rotalar
- 1 gün

Lahor
Lahor'da 1 Gün
Surlu Lahor'dan Vezir Han Camii'ne, Lahor Kalesi ve Bâdşâhî Camii'nden İkbal Türbesi ve Dâtâ Dârbâr'a uzanan, akşamı Şalimar Bahçeleri'nde biten günlük rota.
- Durak
- 7
- Mesafe
- ~11 km
- Ulaşım
- Yürüyüş + rikşa/taksi
Kaynaklar ve Referanslar
- 1Fort and Shalamar Gardens in Lahore
UNESCO World Heritage Centre · UNESCO · İngilizce · whc.unesco.org · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
- 2Lahore Fort
Walled City of Lahore Authority (Pencap Hükûmeti) · Resmî kurum · İngilizce · walledcitylahore.gop.pk · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
- 3LAHOR
TDV İslâm Ansiklopedisi · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026
Bilgiler son olarak 24 Eylül 2026 tarihinde kontrol edildi.
Fotoğraf: MariyamAftab · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Lahor'da keşfetmeye devam edin

Tarihî BahçeLahor
Şalimar Bahçeleri
Şah Cihan'ın 1641–42'de yaptırdığı, üç teraslı düzeni, havuzları ve köşkleriyle Bâbürlü bahçe sanatının doruğu sayılan ve UNESCO listesindeki kraliyet bahçesi.