
Sokullu Mehmed Paşa Köprüsü nedir?
Sokullu Mehmed Paşa Köprüsü, Višegrad'da Drina nehri üzerinde, Sadrazam Sokullu Mehmed Paşa'nın emriyle saray mimarı Mimar Sinan'ın inşa ettiği taş köprüdür. UNESCO'ya göre köprü 11–15 m açıklıklı 11 kâgir kemere sahiptir ve 179,5 m uzunluğundadır; sol yakada dik açıyla dönen dört kemerli bir rampayla yola bağlanır. Köprü 2007'de UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alındı.
Neden önemli?
UNESCO köprüyü klasik Osmanlı anıtsal mimarisi ve inşaat mühendisliğinin zirve döneminin karakteristik bir örneği, İtalyan Rönesansı'nın çağdaşı Mimar Sinan'ın temsilî başyapıtlarından biri olarak tanımlar. Köprü, Sinan'ın eserlerini sayan Tezkiretü'l-ebniye'de de anılır.
Bosna kökenli Sokullu Mehmed Paşa'nın yaptırdığı köprü, İvo Andrić'in 'Drina Köprüsü' romanıyla dünya edebiyatına da girmiştir. Köprünün ortasında iki renkli mermer kemerli bir kitabe köşkü, karşısında ise taş sedirli bir dinlenme sofası bulunur.
Tarihi
1571-72 / 1577-78
Manzum kitabeler 985 (1577-78) tarihini verir; bazı araştırmacılar 979 (1571-72) tarihini inşaatın başlangıcı olarak kabul eder.
1664 ve 1875
Köprü onarıldı.
1896
Olağanüstü bir taşkında korkulukları zarar gördü.
1914–1915
I. Dünya Savaşı sırasında batıdaki ayaklarla birlikte üç kemeri yıkıldı.
1943
II. Dünya Savaşı'nda dört ayağı ve beş kemeri tekrar yıkıldı.
1949–1952
Köprü taştan yeniden onarıldı.
1961
İvo Andrić Nobel Edebiyat Ödülü'nü aldı; 1945'te yayımlanan 'Drina Köprüsü' romanı köprüyü dünyaca tanınır hâle getirmişti.
2007
UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alındı.
Bilgilerin dayanağı
Hassas bilgileri dayanak seviyeleriyle ayrı gösteriyoruz. Seviyeler nasıl belirleniyor?
- Kesinliği tartışmalı
Köprünün inşa tarihi kaynaklarda 1571-72 ile 1577-78 arasında farklı verilir.[2]
İki manzum kitabeden birinin tarih mısraı farklı okunduğu için 979 (1571-72) ve 985 (1577-78) tarihleri öne sürülür; Ekrem Hakkı Ayverdi iki kitabenin de 985 tarihini verdiği sonucuna varmıştır.
- Tarihî kaynaklarla doğrulanmış
Köprünün mimarı Mimar Sinan'dır; İvo Andrić'in romanında mimar olarak gösterilen Bosnalı 'Rade' kurgusal bir karakterdir.[1,2]
Konum ve yakındaki yerler
43.78248, 19.28794 · OpenStreetMap'te aç
Kaynaklar ve Referanslar
- 1Mehmed Paša Sokolović Bridge in Višegrad
UNESCO World Heritage Centre · UNESCO · İngilizce · whc.unesco.org · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî
- 2DRİNA KÖPRÜSÜ
TDV İslâm Ansiklopedisi · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026
Bilgiler son olarak 24 Eylül 2026 tarihinde kontrol edildi.
Fotoğraf: Pudelek (Marcin Szala) · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons