İçeriğe geç
Ziyaret360
Şehrisebz'deki Dorüt Tilâvet topluluğunun turkuaz çinili kubbeleri
KülliyeTürbeUNESCO Dünya Mirası

Dorüt Tilâvet Topluluğu

Şehrisebz, Özbekistan

Haritada Gör

Dorüt Tilâvet Topluluğu nedir?

Dorüt Tilâvet ("tilavet evi"), Şehrisebz'in merkezinde, Barlas soylularının 14.–15. yüzyıl mezarlığının yanında oluşan anıt topluluğudur. Bir avlu çevresinde Kök Gümbez Camii ile iki türbe yer alır.

Genel dayanak:Resmî kaynakla doğrulanmışSon kontrol: 24 Eylül 2026

Neden önemli?

Özbekistan resmî turizm portalına göre topluluk 1370–1371'de, Timur'un ve babasının saygı duyduğu Şeyh Şemseddîn Külâl'in ölümünden sonra biçimlenmeye başladı; Timur şeyhin defnedilmesini ve kabrine mermer bir mezar taşı konmasını emretti. TDV, Timur'un 1404'te Keş'e gelerek büyük saygı duyduğu şeyhin kabrini ziyaret ettiğini kaydeder.

İkinci türbe, 1437–1438'de Uluğ Bey'in emriyle seyyidlerin mezarlığı üzerine yapılan Gümbez-i Seyyidân'dır; bazı mezar taşlarında Tirmiz seyyidlerinin adları geçer.

Tarihi

  1. 1370–1371

    Şemseddîn Külâl'in vefatıyla topluluk oluşmaya başlar; Timur mermer mezar taşı yaptırır.

  2. 1404

    Timur, Keş'e gelerek Şemseddîn Külâl'in kabrini ziyaret eder.

  3. 1435–1437

    Uluğ Bey Kök Gümbez Camii'ni yaptırır.

  4. 1437–1438

    Gümbez-i Seyyidân türbesi inşa edilir.

  5. 1904 ve 1917

    Giriş kapısı (dervazehane) ve avlunun hücreleri eklenir.

Bilgilerin dayanağı

Hassas bilgileri dayanak seviyeleriyle ayrı gösteriyoruz. Seviyeler nasıl belirleniyor?

  • Geleneksel kabul

    Şemseddîn Külâl'in kabrinin yanındaki bir mezarın Timur'un babası Emir Taragay'a ait olduğu düşünülür.[1]

    Resmî kaynak bu kabri "muhtemelen" Timur'un babasına ait olarak niteler.

Ziyaret ederken

Ziyaret adabı

  • Özbekistan resmî turizm portalı, dinî mekânları ziyaret eden kadınların omuz, sırt ve bacaklarını örtmesini önerir. Camilerde erkeklerin de uzun kıyafet tercih etmesi uygun olur.

Konum ve yakındaki yerler

39.04970, 66.82750 · OpenStreetMap'te aç

Yakındaki ziyaret noktaları

  • Kök Gümbez Camii'nin mavi çinili büyük kubbesi ve taç kapısı

    CamiŞehrisebz50 m

    Kök Gümbez Camii

    Kök Gümbez, Uluğ Bey'in 1430'larda Şehrisebz'de yaptırdığı, adını mavi kubbesinden alan ve şehrin en büyük camisi olan cuma camiidir.

  • Ak Saray'ın ayakta kalan dev kapı ayaklarının kalıntıları ve önündeki park

    SarayŞehrisebz1,2 km

    Ak Saray

    Ak Saray, Timur'un 1380'de doğduğu Keş'te (Şehrisebz) inşasını başlattığı sarayın bugün yalnızca dev giriş kapısının ayakları kalan kalıntısıdır.

Mesafeler kuş uçuşudur; yürüme mesafesi daha uzun olabilir.

Bu mekânın yer aldığı rotalar

  • Akşam ışığında Gûr-i Emîr Türbesi'nin yivli mavi kubbesi ve cümle kapısı
    5 gün (Şehrisebz'siz 4 gün)

    Semerkant · Şehrisebz · Buhara

    Semerkant–Buhara İslam Medeniyeti Rotası

    Beş günde Semerkant, Şehrisebz ve Buhara: Timurlu anıtları, İmam Buhârî ve Mâtürîdî türbeleri, Sâmânî ve Karahanlı yapıları, Bahâeddîn Nakşibend Külliyesi.

    Durak
    23
    Mesafe
    ~356 km
    Ulaşım
    Şehir içinde yürüyüş ve taksi; Semerkant–Şehrisebz ve Semerkant–Buhara arasında karayolu veya tren (güncel sefer bilgisini resmî kaynaklardan kontrol edin)

Kaynaklar ve Referanslar

  1. 1
    Ensemble Dorut Tilovat — House of Reflection (Uzbekistan Travel)

    Özbekistan Ulusal Turizm Bilgi Merkezi — Uzbekistan Travel · Resmî turizm kurumu · İngilizce · uzbekistan.travel · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî

  2. 2
    Keş (TDV İslâm Ansiklopedisi)

    Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Araştırmaları Merkezi (TDV İSAM) · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026

  3. 3
    Historic Centre of Shakhrisyabz (UNESCO Dünya Mirası Merkezi)

    UNESCO World Heritage Centre · UNESCO · İngilizce · whc.unesco.org · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî

Bilgiler son olarak 24 Eylül 2026 tarihinde kontrol edildi.

Görseller:

Fotoğraf: Marat Nadjibaev · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons