İçeriğe geç
Ziyaret360
Marakeş'te Kutubiyye Camii'nin kare gövdeli yüksek minaresi
CamiMinare ve AnıtUNESCO Dünya Mirası

Kutubiyye Camii

جامع الكتبية

Marakeş, Fas

Haritada Gör

Kutubiyye Camii nedir?

Kutubiyye Camii, Muvahhid halifesi Abdülmü'min'in (hd. 1130–1163) Marakeş'te Murâbıtlar'ın Dârü'l-hacer sarayının yerine yaptırdığı camidir. TDV'ye göre adını revaklarındaki kitapçı dükkânlarından veya yakınındaki kitapçılar çarşısından (kütübiyyîn) aldığı söylenir. 17 dikey nefli ibadet mekânı ve 77 metrelik kare minaresiyle UNESCO'ya göre Marakeş'in simgesi ve İslam mimarisinin temel eserlerinden biridir.

Genel dayanak:Tarihî kaynaklarla doğrulanmışSon kontrol: 24 Eylül 2026

Neden önemli?

TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre Kutubiyye, Kayrevan ve Kurtuba ulu camilerinde ortaya konan plan ve düzenlerin ustaca birleştirildiği bir yapıdır ve İslam dünyasının en görkemli minarelerinden birine sahiptir. 12,80 metre kenarlı kare minare, alemle birlikte 77 metreye ulaşır; içinde üst üste altı oda ve etraflarında dolanan bir rampa bulunur.

MWNF, Kutubiyye'yi mimari ve süsleme bakımından Batı İslam sanatının zirve eserlerinden biri olarak tanımlar; minarenin her cephesi farklı kemer ve geçme düzenleriyle süslenmiştir.

Tarihi

  1. 1147

    Muvahhidler on bir aylık kuşatmanın ardından Marakeş'i ele geçirdi.

  2. 1157–1158

    Cami, Murâbıt sarayının yerinde birbirine bitişik iki cami hâlinde inşa edildi.

  3. Sonraki yıllar

    Kuzeydeki birinci caminin yıkılmasıyla bugünkü yapı tek başına kaldı; yıkılan kısmın izleri hâlâ görülür.

  4. 1196 (h. 592)

    Ya'kūb el-Mansûr yapıda önemli değişiklikler yaptırdı ve minareyi ekletti.

  5. 1985

    Marakeş Medinesi ile birlikte UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alındı.

Bilgilerin dayanağı

Hassas bilgileri dayanak seviyeleriyle ayrı gösteriyoruz. Seviyeler nasıl belirleniyor?

  • Kesinliği tartışmalı

    İlk Kutubiyye Camii'nin kıble yönü hatalı olduğu için yıkıldığı anlatılır.[1,2]

    MWNF bu gerekçeyi verir; TDV ise yalnızca kuzeydeki kısmın kısa süre sonra yıkıldığını belirtir.

Ziyaret ederken

Pratik bilgiler

  • Cami faal bir ibadet mekânıdır; minare ve dış cepheler çevresindeki bahçelerden ve Cemaa el-Fna yönünden görülebilir.

Konum ve yakındaki yerler

31.62410, -7.99350 · OpenStreetMap'te aç

Yakındaki ziyaret noktaları

  • Gün batımında Cemaa el-Fna meydanı ve uzakta Kutubiyye minaresi

    MeydanMarakeş450 m

    Cemaa el-Fna Meydanı

    Cemaa el-Fna, Marakeş medinesinin girişindeki üçgen biçimli meydan; hikâye anlatıcıları, müzisyenleri ve tezgâhlarıyla UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras listesinde.

  • Sa'dîler Türbeleri'nde mukarnaslı kemerler ve çini kaplı duvarlar

    TürbeMarakeş900 m

    Sa'dîler Türbeleri

    Sa'dîler Türbeleri, Marakeş'te Kasbah Camii'nin yanında Sa'dî sultanlarının 16. yüzyılda yaptırdığı hanedan türbeleri; Ahmed el-Mansûr'un türbe odası bulunur.

  • Bedî Sarayı'nın geniş avlusu ve yıkık kerpiç duvarları

    SarayMarakeş950 m

    Bedî Sarayı

    Bedî Sarayı, Marakeş'te Sa'dî sultanı Ahmed el-Mansûr'un 1578–1594'te Vâdilmehâzin zaferinin anısına yaptırdığı saray; yıkılan yapının kalıntıları gezilir.

  • Marakeş'teki Murâbıt Kubbesi'nin kemerli cepheleri ve tuğla kubbesi

    Arkeolojik AlanMarakeş1,0 km

    Murâbıt Kubbesi

    Murâbıt Kubbesi, Marakeş'te Ali b. Yûsuf'un yaptırdığı camiye bağlı abdesthane köşkü; 12. yüzyıl başına tarihlenen yapı Murâbıt sanatının ender örneğidir.

  • İbn Yûsuf Medresesi'nin mermer avlusu, havuzu ve süslemeli cepheleri

    MedreseMarakeş1,1 km

    İbn Yûsuf Medresesi

    İbn Yûsuf Medresesi, Marakeş'te Sa'dî sultanı Abdullah el-Gālib döneminde 1565'te yapılan, Mağrib'in en büyük medresesi; mermer avlusu ve havuzuyla bilinir.

  • Sîdî Bel Abbas Zaviyesi'nin dış avlusu ve kemerli girişleri

    ZaviyeMarakeş1,7 km

    Sîdî Bel Abbas Zaviyesi

    Sîdî Bel Abbas Zaviyesi, Marakeş'in 'yedi velîsi'nden sayılan sûfî Ebü'l-Abbas es-Sebtî'nin (ö. 1205) türbesi çevresinde gelişen zaviye ve cami topluluğu.

Mesafeler kuş uçuşudur; yürüme mesafesi daha uzun olabilir.

Kaynaklar ve Referanslar

  1. 1
    KÜTÜBİYYE CAMİİ

    TDV İslâm Ansiklopedisi · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026

  2. 2
    Kutubiya Mosque

    Museum With No Frontiers – Discover Islamic Art · Müze · İngilizce · islamicart.museumwnf.org · Erişim: 24 Eylül 2026

  3. 3
    Medina of Marrakesh

    UNESCO World Heritage Centre · UNESCO · İngilizce · whc.unesco.org · Erişim: 24 Eylül 2026 Resmî

  4. 4
    MERAKEŞ

    TDV İslâm Ansiklopedisi · Ansiklopedi · Türkçe · islamansiklopedisi.org.tr · Erişim: 24 Eylül 2026

Bilgiler son olarak 24 Eylül 2026 tarihinde kontrol edildi.

Görseller:

Fotoğraf: Baca12 · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons